بخشو

شهر نوحه خوانی را شروع کرد و همراه با بخشو به نوحه خوانی پرداخت. قبل از مرگش با وی در خصوص زندگی و نوحه خوانی بخشو مصاحبه ای صورت گرفت که در زیر می خوانید.

– شما چه قدر از ناخدا عباس دریانورد شناخت داشتید؟

– ناخدا عباس دریانورد هم شاعر بود و هم آهنگ ساز، البته ما او را در سن پیری و در حال پیری دیدیم و با سنج و دمام و سینه زنی بر سر مزارش به اهواز رفتیم. هیچ کدام از نوحه خوانان در نوحه خوانی به پای ناخدا عباس نمی رسیدند. ناخدا عباس، کتاب و دیوان مداحی و شعر دارد که نوحه خوان ها از آن استفاده می کنند.

– نوحه خوانی زنده یاد بخشو چطور بود؟

– قبل از اینکه بخشو به سربازی برود سواد یاد گرفت؛ هر کدام از اهالی محل بخش هایی را به او آموزش دادند تا این که باسواد شد و بعد به مرحله پیکار رسید و در محله خواجه ها، غلامحسین نیکو به او آموزش داد تا این که پیکار را هم یاد گرفت و بعد به سربازی رفت. البته در سربازی هم تعلیم می دید و در زمان سربازی هم هر گاه فرصت می کرد نوحه خوانی می کرد. اول در خانه کدخدای باغ ملا می خواند و من پیشخوان او بودم تا وقتی به سربازی رفت. بعد از سربازی به محله دهدشتی رفت و در مسجد آن ها شروع به نوحه خوانی کرد.

– از چگونگی زندگی مرحوم بخشو بگویید.

– مرحوم بخشو در سال 1315متولد شد و حدود 16یا 17 سال سن داشت که به نوحه خوانی روی آورد و این کار را شروع کرد.

– او در آن زمان نوحه خوانی را از چه کسی یاد می گرفت؟

– من با بخشو هفته ای دو روز به حاجی مهیمنی سر می زدیم و او بود که نوحه خوانی را به ما یاد می داد و نوحه هایی را که بیرون آورده بود می خواند و ما هم می خواندیم و تکرار می کردیم و از محله امامزاده تا باغ ملا می خواندیم که مسافت این دو محل 7-8 کیلومتری می شد.

– مرحوم بخشو بیشتر در چه محلاتی نوحه می خواند؟

– مرحوم بخشو از محله باغ ملا به تنگک می رفت و بعد لیل و بعد خواجه ها و بعد از آن به امامزاده می رفت که در آن محلات نوحه بخواند. مرحوم بخشو تا قبل از مرگش نوحه می خواند و در مسجد حاج محمد علی سنگی، جفره ماهینی، صلح آباد و دهدشتی نوحه می خواند. او در شب سوم محرم در ریشهر می خواند و در روزهای تاسوعا و عاشورا و روزهایی که تعزیه برگزار می شد در محله خواجه ها می خواند.

– نوحه خوانی در مساجد را چطور تقسیم می کردید؟

– او در 5 مسجد می خواند و من هم 5 مسجد. در مسجد کوتی احمد زبردست نوحه می خواند و در مسجد بهبهانی خرمایی بود و پسرش حسین که بعد جانشین پدر شد و وقتی به سربازی رفت من در مسجد شنبدی نوحه می خواندم. اما حسین بعد از سربازی دیگر نیامد که نوحه بخواند، اما هنوز نوحه بیرون می آورد و آهنگسازی می کند.

– صدای مرحوم بخشو چطور بود؟

صدای بخشو از فضای کله اش بود یعنی اوج می گرفت. امروز ما خواننده ای نداریم که از روی سر و کله بخواند در صورتی که روی حنجره می خوانند و بعد از 2 بار خواندن مشکل پیدا می کنند و صدایشان گیر می کند، اما صدای بخشو طوری بود که می توانست در50 مکان بخواند. صدای بخشو خیلی روان و مردانه بود. اگر مردم الان نوارش را گوش دهند متوجه می شوند که چه صدای زیبا و رسایی داشت.

– از اخلاق مرحوم بخشو بگویید.

– مرحوم بخشو فرد خاکی و فروتن بود ولی زیر بار ظلم نمی رفت. بخشو شاهنامه می خواند، نی انبونه هم می زد و آخرین نی انبونه ای که نواخت در روز مراسم عروسی من بود.

– نوحه خوانی در گذشته با نوحه خوانی در امروز چه تفاوتی با هم دارد؟

– قبلا مثل الان نبود. تشکیلاتی مثل رادیو، تلویزیون و میکروفون که الان وجود دارد در گذشته نبود، ما حتا بلندگو نداشتیم و تا 8 سال بدون بلندگو نوحه می خواندیم و اگر می بینیم که مردم بخشو را با جان می خواهند و تصویر او زیاد شده به این خاطر سبکی است که در نوحه خوانی داشت، تمام ایران او را دوست دارند و خواهان صداي او هستند. همان طور که سبک سینه زنی ما متفاوت است به گونه ای که دست چپ کمر کناری را می گیرد و دست و پا با هم حرکت می کند که این یک نوع وحدت است و نه اینکه دو دستی سینه می زنند. سینه زنی ما سبک به خصوصی دارد و بخشو بهترین صدا را دارد که مردم در ایران او را می خواهند.

– مرحوم بخشو در خوزستان هم نوحه خوانی کرده بود؟

– بله، من را زمان اول جنگ براي نوحه خواني به اهواز بردند، اما بخشو زمان شاه بود كه به آبادان رفت تا نوحه بخواند. رادیو، تلویزیون و… صدایش را پخش کردند و اهواز، خرمشهر، آبادان، دزفول و همه شلوغ شد و من هم در آن زمان گرفتار مدرسه بودم .

– مرحوم بخشو در چه سالی از دنیا رفت؟

– بخشو در تاریخ 19/6/56 به رحمت خدا رفت.

– مراسم تشییع مرحوم بخشو چگونه بود؟

– محله های جفره ماهینی، باغملا، دهدشتی، صلح آباد، سنگی و… همه بخشو را می خواستند؛ همه بر سر او دعوا داشتند و میخواستند که تشییع جنازه از مسجد آنجا باشد. این طور شد که برادرش گفت باید به مسجد پیرزن (فاطمه زهرا) برود و ما هم او را به آنجا بردیم و بعد به سردخانه 25 شهریور و فردا تشییع شد. روز تشییع بخشو، همه بودند و خیلی شلوغ شده بود؛ تعداد ماشین ها از خود شهر تا امامزاده محمد باقر هم می رسید و بخشو دفن شد و بعد از یک هفته فاتحه و هفته آن تمام شد که خیلی شلوغ شد.